Cyberbezpieczeństwo
Zapobieganie ransomware - kontrole i kolejność ich wdrażania
Dziesięć kontroli przeciw ransomware w kolejności wdrażania: kopie offline, łatanie usług z internetu, MFA, Active Directory, ruch boczny i wykrywanie według CISA.
Opublikowano Zaktualizowano 16 min czytania

Spis treści
- Kolejność wdrażania
- Krok 1. Należy spisać zasoby i ustalić, które systemy są krytyczne
- Krok 2. Należy utrzymywać kopie offline i regularnie sprawdzać odtwarzanie
- Krok 3. Należy usunąć zbędne usługi z internetu i łatać te, które zostają
- Krok 4. Należy wymagać MFA i pilnować kont dostępu zdalnego
- Krok 5. Należy ograniczyć phishing i inżynierię społeczną
- Krok 6. Należy zabezpieczyć Active Directory i konta uprzywilejowane
- Krok 7. Należy ograniczyć ruch boczny
- Krok 8. Należy kontrolować, jakie programy i skrypty wolno uruchamiać
- Krok 9. Należy wykrywać atak przed szyfrowaniem
- Krok 10. Należy ograniczyć dostęp dostawców i firm zarządzających IT
- Jak sprawdzić, czy kontrole działają
- Lista kontrolna
- Kilka liczb
- Gdzie pomagamy
- Podstawa techniczna
- Powiązane artykuły
- Źródła
Firma może mieć nowy system wykrywania zagrożeń, a jednocześnie kopie zapasowe, które usunie każdy, kto przejmie konto administratora domeny. Przestępca, który znajdzie taką lukę, najpierw usuwa kopie, a dopiero potem szyfruje dane. Zabezpieczenia wdrażane w przypadkowej kolejności mogą zostawić otwartą właśnie taką lukę.
Z przewodnika #StopRansomware, raportu Mandiant M-Trends 2026 i raportu Coveware wynika, że:
- przestępcy szukają kopii zapasowych i próbują je usunąć lub zaszyfrować, a do systemów kopii logują się kradzionymi poświadczeniami,
- w 2025 roku wykorzystanie podatności było najczęstszym sposobem włamania, a w operacjach ransomware najczęściej wykorzystywano dostęp przejęty wcześniej przez inną grupę,
- w III kwartale 2026 roku ataki ransomware zaczynały się najczęściej od phishingu i inżynierii społecznej oraz od przejęcia dostępu zdalnego.
Kroki po wykryciu ataku i plan reagowania opisano w przewodniku po ransomware.
Kolejność wdrażania
Kolejność wynika z trzech zasad. Najpierw należy zapewnić, że firma odtworzy dane bez okupu. Potem należy zamknąć drogi wejścia, którymi według raportów z 2025 i 2026 roku przestępcy wchodzą najczęściej. Na końcu należy ograniczyć rozprzestrzenianie się ataku i nauczyć się go wykrywać.
| Krok | Kontrola | Dlaczego w tym miejscu |
|---|---|---|
| 1 | Inwentaryzacja i lista systemów krytycznych | Bez listy zasobów nie wiadomo, co kopiować, co łatać i co odtwarzać najpierw. |
| 2 | Kopie zapasowe offline i testy odtwarzania | Kopia poza zasięgiem przestępców decyduje, czy firma wróci do pracy bez okupu. |
| 3 | Usługi dostępne z internetu i ich poprawki | Wykorzystanie podatności było w 2025 roku najczęstszym wektorem włamań według Mandiant. |
| 4 | MFA i kontrola kont dostępu zdalnego | Przejęty dostęp zdalny i przejęte poświadczenia odpowiadały według Coveware za ponad jedną trzecią ataków w III kwartale 2026 roku. |
| 5 | Poczta i inżynieria społeczna | Phishing i inżynieria społeczna były według Coveware najczęstszym wektorem ransomware w III kwartale 2026 roku. |
| 6 | Active Directory i konta uprzywilejowane | Według CISA przestępcy używają kontrolerów domeny, żeby rozesłać ransomware do całej sieci. |
| 7 | Ograniczenie ruchu bocznego | Ruch boczny pojawił się według Coveware w 71% przypadków z III kwartału 2026 roku. |
| 8 | Kontrola uruchamiania programów i skryptów | Lista dozwolonych programów blokuje narzędzia, które przestępca przynosi do sieci. |
| 9 | Wykrywanie i logi | Wykrycie przed szyfrowaniem skraca incydent i ogranicza szkody. |
| 10 | Dostawcy i firmy zarządzające IT | Dostęp dostawcy omija kontrole z kroków 3-5, jeśli nie ma własnych ograniczeń. |
Kroki 5-10 można wdrażać równolegle z krokami 3-4, jeśli pozwalają na to zasoby. Kroki 1 i 2 należy zamknąć jako pierwsze.
Krok 1. Należy spisać zasoby i ustalić, które systemy są krytyczne
Inwentaryzacja obejmuje sprzęt, oprogramowanie i dane. Lista systemów krytycznych wskazuje systemy potrzebne dla zdrowia i bezpieczeństwa ludzi, systemy, od których zależą przychody, i ich zależności. Na liście należy zapisać na przykład, że system rozliczeń korzysta z bazy na konkretnym serwerze.
Należy też narysować i aktualizować schemat sieci: sieci, adresację, połączenia z dostawcami i z chmurą. Dokumentację należy przechowywać bezpiecznie, z kopią offline i wydrukiem na miejscu. Dlaczego: w trakcie ataku dokumentacja w sieci firmowej bywa zaszyfrowana razem z resztą. W sieciach przemysłowych inwentaryzację opisuje artykuł o inwentaryzacji zasobów ICS.
Krok 2. Należy utrzymywać kopie offline i regularnie sprawdzać odtwarzanie
Kopie danych krytycznych należy przechowywać offline i szyfrować. Należy też regularnie sprawdzać ich dostępność i integralność w scenariuszu odtwarzania po awarii. Dlaczego: według CISA większość grup ransomware szuka dostępnych kopii i usuwa je lub szyfruje.
Automatyczna kopia w chmurze z synchronizacją plików nie wystarcza. Dlaczego: zaszyfrowane pliki lokalne synchronizują się do chmury i nadpisują dobre wersje. Kopie w chmurze należy chronić blokadą usuwania lub blokadą obiektów i wersjonowaniem.
- System kopii zapasowych ma osobne konta, niezwiązane z domeną firmy. Dlaczego: CISA pisze, że przestępcy logują się do systemów kopii poświadczeniami zebranymi w sieci ofiary.
- Oprogramowanie do kopii zapasowych ma aktualne poprawki. Dlaczego: przestępcy atakują niezaktualizowane systemy kopii publicznie dostępnymi exploitami.
- Firma utrzymuje aktualne wzorcowe obrazy systemów krytycznych, czyli gotowe szablony systemu z oprogramowaniem do szybkiej odbudowy serwera.
- Szablony infrastruktury jako kodu (IaC) są wersjonowane, a ich kopie leżą offline, żeby zasoby chmurowe dało się odtworzyć.
- Kopie offline obejmują kod źródłowy lub pliki instalacyjne oprogramowania i umowy licencyjne, bo nie każdy obraz zainstaluje się na nowym sprzęcie.
Magazyn niemodyfikowalny (immutable) chroni kopie przed usunięciem, ale CISA zaleca go stosować ostrożnie. Dlaczego: według CISA nie spełnia on kryteriów niektórych przepisów, a błędna konfiguracja może wiązać się z wysokimi kosztami.
Krok 3. Należy usunąć zbędne usługi z internetu i łatać te, które zostają
Nie należy udostępniać w internecie pulpitu zdalnego (RDP) ani innych usług zdalnego dostępu bez zabezpieczeń kompensujących. Dlaczego: według CISA przestępcy często wchodzą do sieci przez słabo zabezpieczone usługi zdalne, a potem poruszają się po niej przez RDP.
Usługi dostępne z internetu należy regularnie skanować skanerem podatności. Poprawki należy instalować najpierw na systemach dostępnych z internetu, a wśród nich najpierw dla podatności wykorzystywanych w atakach. Dlaczego: według M-Trends 2026 średni czas do wykorzystania podatności wyniósł około minus siedmiu dni, czyli ataki zaczynały się przed publikacją poprawki.
Bramy VPN, urządzenia sieciowe i komputery do pracy zdalnej należy aktualizować w pierwszej kolejności. Na systemach dostępnych z internetu należy wyłączyć niepotrzebne aplikacje i protokoły. W sieciach przemysłowych należy stosować zasady z artykułu o zarządzaniu podatnościami OT, bo tam poprawki wymagają testów i okien serwisowych.
Krok 4. Należy wymagać MFA i pilnować kont dostępu zdalnego
MFA (uwierzytelnianie wieloskładnikowe) wymaga co najmniej dwóch rodzajów dowodu tożsamości, na przykład hasła i klucza sprzętowego. CISA zaleca MFA odporne na phishing dla wszystkich usług, a zwłaszcza dla poczty, VPN i kont z dostępem do systemów krytycznych. Systemy, które nie obsługują lub nie wymuszają MFA, należy zgłaszać wyższemu kierownictwu.
Konta użytkowników i administratorów należy przeglądać co kwartał i wyłączać nieaktywne lub nieuprawnione. Dlaczego: w Colonial Pipeline przestępcy weszli przez VPN na poświadczenia starego konta, którego nikt nie wyłączył. Przegląd należy zacząć od kont do zdalnego zarządzania i dostępu dostawców.
- Hasła mają co najmniej 15 znaków i są unikalne, a menedżer haseł ma włączone MFA.
- Po kilku nieudanych logowaniach konto się blokuje, a logi pokazują próby zgadywania haseł.
- Domyślne nazwy i hasła administratorów są zmienione.
- Przeglądarki nie zapisują haseł, co wymusza zasada grupy.
- Firma monitoruje wycieki poświadczeń swojej domeny.
Krok 5. Należy ograniczyć phishing i inżynierię społeczną
Pocztę należy filtrować tak, żeby wiadomość ze złośliwym załącznikiem nie dotarła do użytkownika. Klient poczty oznacza wiadomości z zewnątrz, a bramka pocztowa odrzuca wiadomości ze znanymi złośliwymi cechami. Filtr załączników blokuje typy plików, które rzadko są potrzebne w poczcie.
- Listę blokowanych typów załączników należy przeglądać co najmniej co pół roku. Dlaczego: CISA podaje przykład plików notatek z osadzonym złośliwym kodem, które niedawno zaczęły służyć do ataków.
- Domena firmy ma rekordy SPF, DKIM i politykę DMARC. Dlaczego: DMARC utrudnia podszywanie się pod domenę firmy, ale chroni tylko przed nadawcami, którzy też go stosują.
- Makra w plikach pakietu biurowego z poczty są wyłączone, a Windows Script Host jest wyłączony tam, gdzie nikt go nie używa.
- Szkolenia uczą rozpoznawać i zgłaszać phishing, także telefony od osób podających się za dział IT.
M-Trends 2026 podaje, że phishing głosowy (vishing) był w 2025 roku drugim najczęstszym wektorem włamań. CISA opisuje przestępców, którzy dzwonią jako dział pomocy technicznej i wyłudzają poświadczenia. Tożsamość osoby, która dzwoni z prośbą o reset hasła lub MFA, należy potwierdzać innym kanałem. Dlaczego: sama rozmowa telefoniczna nie potwierdza tożsamości. Szczegóły opisuje artykuł o zabezpieczaniu poczty.
Krok 6. Należy zabezpieczyć Active Directory i konta uprzywilejowane
Według CISA przestępcy używają kontrolerów domeny jako punktu, z którego rozsyłają ransomware do całej sieci. Microsoft zaleca model administracji warstwowej, który oddziela konta zarządzające domeną od kont zarządzających serwerami i stacjami. Nowsza wersja tego modelu, model dostępu korporacyjnego, rozszerza warstwę 0 do całej płaszczyzny sterowania tożsamością.
Administratorzy mają osobne konta do administracji i do codziennej pracy. Nie należy logować się kontem administratora domeny na zwykłych stacjach. Dlaczego: Microsoft zaleca, żeby z niższej warstwy nie dało się przejąć wyższej, a CISA opisuje przestępców, którzy odczytują poświadczenia z pamięci stacji.
| Kontrola | Zalecenie | Źródło |
|---|---|---|
| Grupa Protected Users dla kont o wysokim ryzyku | Konta o wysokim ryzyku należy dodać do tej grupy. Według CISA grupa chroni przed atakami pass-the-hash, czyli logowaniem skradzionym skrótem hasła. | Microsoft, 2025; CISA |
| Konta usług jako gMSA (zarządzane konta usług) | Microsoft zaleca przenieść konta usług na zarządzane konta usług grupy (gMSA). | Microsoft, 2025 |
| Wyłączone szyfrowanie RC4 w Kerberos | Microsoft zaleca wyłączyć RC4 dla Kerberos, a Windows Server 2025 wyłącza je domyślnie. | Microsoft, 2025 |
| Zmiana hasła konta KRBTGT co najmniej co 180 dni, dwukrotnie | Według Microsoft dopiero podwójna zmiana hasła w pełni unieważnia wcześniej wystawione bilety Kerberos. | Microsoft, 2025 |
| LAPS dla haseł lokalnych administratorów | CISA zaleca LAPS do zarządzania hasłami lokalnych administratorów, a w systemach od Windows Server 2019 i Windows 10 jest on wbudowany. | CISA |
| Ochrona LSA i Credential Guard | Mechanizmy chronią przed odczytem poświadczeń z pamięci procesu LSASS, a Microsoft zaleca ochronę LSA na kontrolerach domeny. | CISA; Microsoft, 2025 |
| Ograniczony lub wyłączony NTLM | CISA zaleca rozważyć wyłączenie lub ograniczenie NTLM, a tam, gdzie musi działać, włączyć rozszerzoną ochronę uwierzytelniania (EPA), która chroni przed częścią ataków NTLM relay. | CISA |
Kontrolery domeny mają najnowszą wspieraną wersję Windows Server, aktualne poprawki i blokadę dostępu do internetu. Na kontrolerach domeny instaluje się tylko niezbędne oprogramowanie i agentów. Dlaczego: według CISA każdy dodatkowy program może posłużyć do uruchomienia dowolnego kodu na kontrolerze.
Uprawnienia w AD należy regularnie przeglądać pod kątem nadmiarowych członkostw w grupach. M-Trends 2026 opisuje nadużycia błędnie skonfigurowanych szablonów usług certyfikatów AD do tworzenia kont administratorów. Szczegóły opisują artykuły o błędach konfiguracji Active Directory, atakach na Kerberos i obronie przed NTLM relay.
Krok 7. Należy ograniczyć ruch boczny
Według CISA większość stacji Windows nie potrzebuje dostępu do innych stacji. Ruch SMB (protokołu udostępniania plików Windows) należy ograniczyć do systemów, które go potrzebują, na przykład stacji i kontrolerów domeny. Dlaczego: przestępca, który przejmie jedną stację, nie dotrze wtedy udziałami plików do pozostałych.
- SMBv1 jest wyłączony, a systemy wymagają SMB 3.1.1. Dlaczego: Microsoft ocenił podatności SMBv1 z biuletynu MS17-010 jako krytyczne, bo pozwalały wykonać kod bez uwierzytelnienia.
- Według CISA należy rozważyć wymaganie szyfrowania SMB, a przy wyłączonym szyfrowaniu wymagać podpisywania.
- Konta lokalne nie mogą logować się przez sieć, co wymusza zasada grupy.
- Połączenia RDP do serwerów korzystają z ochrony poświadczeń zdalnego pulpitu albo trybu ograniczonego administratora.
- Oprogramowanie do zdalnego zarządzania (RMM) jest spisane, a dozwolone narzędzia działają tylko z sieci firmy przez zatwierdzony VPN. Porty RMM są zablokowane na granicy sieci.
- Hiperwizory i ich konsole mają aktualne poprawki i utwardzoną konfigurację. Dlaczego: według CISA przejęcie hiperwizora pozwala szybko zaszyfrować infrastrukturę na dużą skalę.
Sieć należy podzielić na segmenty według działów i funkcji, a sieć OT oddzielić od IT. CISA ostrzega, że segmentacja przestaje działać, gdy ktoś łączy segmenty, na przykład nośnikiem wymiennym. Projekt stref opisuje artykuł o segmentacji sieci OT.
Krok 8. Należy kontrolować, jakie programy i skrypty wolno uruchamiać
Na wszystkich komputerach należy stosować listę dozwolonych aplikacji albo system EDR (wykrywania i reagowania na stacjach końcowych) z blokowaniem nieautoryzowanych programów. W Windows służą do tego mechanizmy WDAC i AppLocker. Dlaczego: CISA zaleca listę dozwolonych programów zamiast prób blokowania każdego złośliwego programu z osobna.
PowerShell należy udostępnić tylko użytkownikom, którzy go potrzebują, przez zasady grupy. Starsze wersje PowerShell należy odinstalować. Logowanie modułów, bloków skryptów i transkrypcji należy włączyć, a logi przechowywać co najmniej 180 dni. Dlaczego: według CISA przestępcy używają PowerShell do wdrażania ransomware, a logi wersji starszych niż 5.0 nie wystarczają do analizy.
Krok 9. Należy wykrywać atak przed szyfrowaniem
Logi z urządzeń sieciowych, serwerów, stacji i usług chmurowych należy zbierać centralnie, na przykład w systemie SIEM, i przechowywać co najmniej rok, jeśli to możliwe. Należy też ustalić wzorzec normalnego ruchu w sieci. Dlaczego: odchylenie od wzorca pokazuje ruch boczny i kradzież danych, zanim zacznie się szyfrowanie.
| Sygnał | Co oznacza | Co należy ustawić |
|---|---|---|
| Nowe konto w grupie administratorów domeny | Przestępca podnosi uprawnienia. | Alarm na każdą zmianę członkostwa w grupach uprzywilejowanych. |
| Logowanie do VPN z nowego adresu lub ze starego konta | Ktoś używa przejętych poświadczeń. | Alarm na logowanie z nowych lokalizacji i z kont bez aktywności. |
| Odczyt pamięci procesu LSASS | Przestępca wyciąga hasła z pamięci. | Regułę EDR blokującą i zgłaszającą taki odczyt. |
| Uruchomienie vssadmin, wbadmin, bcdedit lub wmic z poleceniami kopii cieni | Przestępca usuwa kopie i punkty przywracania. | Alarm o wysokim priorytecie i automatyczną izolację stacji, jeśli EDR na to pozwala. |
| Duży ruch wychodzący do serwisów przechowywania plików | Przestępca wykrada dane. | Alarm na odchylenie od wzorca ruchu wychodzącego. |
| Nieoczekiwane narzędzie do zdalnego zarządzania | Przestępca zapewnia sobie powrót do sieci. | Alarm na uruchomienie RMM spoza listy dozwolonych. |
Według Dragos organizacje z pełną widocznością sieci OT wykrywały i ograniczały incydenty ransomware średnio w 5 dni. Średnia dla branży wynosiła 42 dni.
Krok 10. Należy ograniczyć dostęp dostawców i firm zarządzających IT
Według CISA przestępcy atakują dostawców usług zarządzanych (MSP), żeby przez ich połączenia dotrzeć do klientów. Przed przyznaniem dostępu należy ocenić praktyki bezpieczeństwa dostawcy. Wymagania bezpieczeństwa należy zapisać w umowie.
- Dostawca ma dostęp tylko do urządzeń i serwerów, za które odpowiada.
- Jeśli kopie zapasowe prowadzi dostawca, stosuje on zasady z kroku 2.
- Dostęp dostawców należy przeglądać co kwartał razem z kontami użytkowników.
- W chmurze zasady na poziomie organizacji blokują usuwanie logów i zmiany konfiguracji sieci także kontom z szerokimi uprawnieniami.
Jak sprawdzić, czy kontrole działają
Kontrole należy sprawdzać w praktyce, bo zapis w polityce nie pokazuje, czy działają. Odtwarzanie z kopii należy testować na wybranym systemie krytycznym i mierzyć czas do pełnego działania. Drogę od pierwszego dostępu do kontrolera domeny i kopii zapasowych sprawdzają testy penetracyjne i operacje Red Team.
NIST opublikował w czerwcu 2026 roku ostateczną wersję profilu NIST IR 8374 Rev. 1. Profil wskazuje rezultaty z CSF 2.0 (Cybersecurity Framework, ram zarządzania ryzykiem NIST), które wspierają zarządzanie ryzykiem ransomware. Według NIST profil pomaga ocenić gotowość i przygotować scenariusz przeciwdziałania.
| Funkcja CSF 2.0 | Kroki z artykułu |
|---|---|
| Govern (zarządzanie) | Kierownictwo zatwierdza kolejność wdrażania i przyjmuje zgłoszenia o systemach bez MFA (kroki 4 i 10). |
| Identify (identyfikacja) | Firma zna swoje zasoby, systemy krytyczne i podatności usług z internetu (kroki 1 i 3). |
| Protect (ochrona) | Kopie, MFA, poczta, AD, segmentacja i lista dozwolonych programów chronią systemy (kroki 2, 4-8 i 10). |
| Detect (wykrywanie) | Centralne logi i alarmy pokazują atak przed szyfrowaniem (krok 9). |
| Respond (reagowanie) i Recover (odtwarzanie) | Plan reagowania i odtwarzanie z kopii opisuje przewodnik po ransomware (krok 2). |
Lista kontrolna
- Firma ma aktualną inwentaryzację, schemat sieci i listę systemów krytycznych, także w wersji offline.
- Kopie danych krytycznych są offline i szyfrowane, a odtwarzanie jest regularnie testowane.
- System kopii zapasowych ma osobne konta i aktualne poprawki.
- Żadna usługa zdalnego dostępu nie jest dostępna z internetu bez zabezpieczeń, a systemy z internetu mają poprawki w pierwszej kolejności.
- MFA odporne na phishing chroni pocztę, VPN i konta z dostępem do systemów krytycznych.
- Konta są przeglądane co kwartał, a nieaktywne wyłączane.
- Poczta ma filtry załączników, DMARC i wyłączone makra z internetu.
- Administratorzy mają osobne konta, a AD stosuje Protected Users, gMSA, LAPS i zmianę hasła KRBTGT.
- Kontrolery domeny nie mają dostępu do internetu i mają tylko niezbędne oprogramowanie.
- SMBv1 jest wyłączony, ruch SMB między stacjami ograniczony, a RMM spisane i ograniczone.
- Komputery stosują listę dozwolonych programów, a PowerShell ma logowanie z retencją co najmniej 180 dni.
- Logi są zbierane centralnie, a alarmy reagują na nowe konta uprzywilejowane, usuwanie kopii cieni i duży ruch wychodzący.
- Dostawcy mają dostęp tylko do swoich systemów, a wymagania bezpieczeństwa są w umowach.
Kilka liczb
| Liczba | Co oznacza | Źródło |
|---|---|---|
| 32% | Tyle włamań badanych przez Mandiant w 2025 roku zaczęło się od wykorzystania podatności. Phishing e-mailowy odpowiadał za 6%. | Mandiant M-Trends 2026 |
| 30% | Tyle operacji ransomware w 2025 roku zaczęło się od dostępu przejętego wcześniej przez inną grupę, dwa razy więcej niż w 2024 roku. | Mandiant M-Trends 2026 |
| ok. 29% | Tyle ataków ransomware z III kwartału 2026 roku zaczęło się od phishingu i inżynierii społecznej. Przejęcie dostępu zdalnego odpowiadało za 22-23%. | Coveware, 2026 |
| 56% | Tyle ataków opisanych w ankiecie Sophos zakończyło się zaszyfrowaniem danych. W ankiecie wzięło udział 2 158 organizacji. | Sophos, 2026 |
| 1,7 mln USD | Tyle wyniósł według Sophos średni koszt odtworzenia działania po ataku. | Sophos, 2026 |
Gdzie pomagamy
Podczas testów penetracyjnych sprawdzamy usługi dostępne z internetu, konfigurację Active Directory i drogę do systemów kopii zapasowych. Operacje Red Team pokazują, czy zespół wykryje przestępcę przed szyfrowaniem. Kolejność wdrażania i architekturę kontroli projektuje architekt bezpieczeństwa, a w zakładach przemysłowych oddzielenie IT od OT sprawdzamy podczas oceny bezpieczeństwa OT. Do rozmowy zapraszamy przez formularz kontaktowy.
Podstawa techniczna
| Krok / temat | Gdzie to jest |
|---|---|
| 1. Inwentaryzacja, lista systemów krytycznych, schemat sieci | CISA i in., #StopRansomware Guide, część 1, General Best Practices and Hardening Guidance |
| 2. Kopie offline, testy, wzorcowe obrazy, IaC, magazyn niemodyfikowalny | CISA i in., #StopRansomware Guide, część 1, Preparing for Ransomware and Data Extortion Incidents |
| 3. Usługi z internetu, skanowanie, poprawki | CISA i in., #StopRansomware Guide, Initial Access Vector: Internet-Facing Vulnerabilities and Misconfigurations; Mandiant M-Trends 2026 |
| 4. MFA, hasła, przegląd kont | CISA i in., #StopRansomware Guide, Initial Access Vector: Compromised Credentials |
| 5. Poczta i inżynieria społeczna | CISA i in., #StopRansomware Guide, Initial Access Vector: Phishing i Advanced Forms of Social Engineering |
| 6. Active Directory | Microsoft, wytyczne dla AD DS z 9.12.2025; Microsoft, Enterprise access model; CISA i in., #StopRansomware Guide, Secure domain controllers |
| 7. Ruch boczny, SMB, RMM, hiperwizory, segmentacja | CISA i in., #StopRansomware Guide, część 1; Microsoft, MS17-010 |
| 8. Lista dozwolonych programów, PowerShell | CISA i in., #StopRansomware Guide, Initial Access Vector: Precursor Malware Infection i General Best Practices |
| 9. Logi i wykrywanie | CISA i in., #StopRansomware Guide, część 1 i lista poszukiwania śladów w części 2 |
| 10. Dostawcy i MSP | CISA i in., #StopRansomware Guide, Initial Access Vector: Third Parties and Managed Service Providers |
| Mapowanie na CSF 2.0 | NIST IR 8374 Rev. 1 (czerwiec 2026) |
Powiązane artykuły
- Ransomware - czym jest, jak przebiega atak i jak reagować - przebieg ataku i kroki po jego wykryciu
- Błędy konfiguracji Active Directory - typowe luki w AD, które wykorzystują przestępcy
- Segmentacja sieci OT - podział sieci na strefy i korytarze
- Zabezpieczanie poczty e-mail - SPF, DKIM, DMARC i filtry
Źródła
- CISA, MS-ISAC, NSA, FBI - #StopRansomware Guide (wersja z 19.10.2023, PDF) - CISA (dostęp: )
- M-Trends 2026: Data, Insights, and Strategies From the Frontlines - Mandiant / Google Cloud (dostęp: )
- Coveware - raport kwartalny za III kwartał 2026 r. (28.10.2026) - Coveware (dostęp: )
- Microsoft - Microsoft's guidance to help mitigate critical threats to Active Directory Domain Services in 2025 (9.12.2025) - Microsoft (dostęp: )
- Microsoft - Securing privileged access: Enterprise access model - Microsoft (dostęp: )
- NIST IR 8374 Rev. 1 - Ransomware Risk Management: A Cybersecurity Framework 2.0 Community Profile (czerwiec 2026) - NIST (dostęp: )
- Sophos - The State of Ransomware 2026 - Sophos (dostęp: )
- CyOTE - Case Study: DarkSide Ransomware Attack on Colonial Pipeline - Idaho National Laboratory / U.S. Department of Energy (dostęp: )
- Microsoft Security Bulletin MS17-010 - Critical - Microsoft (dostęp: )
- CrowdStrike - Big Game Hunting with Ryuk: Another Lucrative Targeted Ransomware (10.01.2019) - CrowdStrike (dostęp: )
- Dragos - 2026 OT/ICS Cybersecurity Year in Review (komunikat z 17.02.2026) - Dragos (dostęp: )
Potrzebujesz wsparcia w tym obszarze?
Nasi eksperci pomogą Ci ocenić ryzyko i zaplanować kolejne kroki.
